Tonbe ak leve...

De dagen glijden voorbij: het project is aanbeland bij de tweede fase, meer bepaald het aanleren van leesstrategieën die de leerlingen zullen helpen een tekst beter te begrijpen. Concreet zullen de leerlingen van het zesde leerjaar in de komende weken zes dergelijke strategieën leren. Alvorens met de (voorbereidingen van de) lessen te beginnen, had ik nog een leuk werkje en werd mijn creatieve kant aan het werk gezet. Ik maakte bladwijzers die voor de leerlingen als een gids doorheen het hele project zullen dienen. Het is een vrolijk gekleurde kaart waar de zes technieken een plaatsje krijgen en die de leerlingen tijdens het project altijd kunnen gebruiken.

De eerste theoretische les ging over ‘voorkennis’, meer bepaald nadenken wat je al weet over een bepaald onderwerp. Dit kan je een oriëntatie geven in het lezen van een tekst of verhaal. De leerkracht gaf een heel duidelijke en heldere uitleg aan de leerlingen. Hij vulde de les alweer aan met eigen voorbeelden. Toch kwamen Kelvin en ik eerder teleurgesteld terug naar TSL. De leerkracht deed naar onze mening zo zijn best om de materie grondig aan te pakken dat de les langdradig werd, met als gevolg dat de leerlingen hun concentratie verloren. Er werd gebabbeld en gegiecheld. Het voelde bovendien aan alsof de leerkracht de babbelende leerlingen niet genoeg terecht wees. Toegegeven, het is geen gemakkelijke klas, maar we hadden toch het gevoel dat er strenger kon opgetreden worden. Misschien werd hij afgeremd door het feit dat wij in de klas zaten? Na afloop van de les keken we de werkblaadjes na en tot onze opluchting bleek dat de antwoorden van de leerlingen toch grotendeels correct waren. We konden de volgende les dus een stap verder zetten tijdens de peer tutoring. In deze lessen oefenen de leerlingen de geziene leesstrategie in samen met een leesmaatje.




Deze eerste peer tutoring was een schot in de roos. De leerlingen hebben gedurende de hele les geconcentreerd aan hun oefeningen in hun leesteam gewerkt. Heel intrigerend om te zien hoe ze stapje per stapje zich een weg zochten in deze nieuwe instructiemethode; onwennig zowel voor de leerlingen als voor de leerkracht. De leerkracht besefte snel dat peer tutoring de mogelijkheid schept om meer individuele feedback te geven aan de leerlingen en hij paste zich verrassend snel aan aan zijn nieuwe rol. De leerlingen zelf zochten hun weg door ons veel vragen te stellen: “hoe moeten we dat juist samen overleggen?”. De leesteams waren samengesteld op basis van hun resultaten op het examen Creools in december. Zo konden we goede teams samenstellen waarbij een sterkere leerling bij een iets zwakkere leerling werd geplaatst. We merkten echter dat in sommige groepjes het praten eerder moeilijk verliep, andere groepjes waren snel weg met het systeem.

Al bij al waren we tevreden over de eerste lessen en verdienden we dus zeker de volgende pauze. Het was Kelvin zijn verjaardag, met een uitstapje naar de zee op het programma, meer bepaald naar Cormier Plage. We hadden er een prachtig zonnige lentedag uitgekozen, met temperaturen net over de 30°C (ik wil niemand jaloers maken hoor). We hebben een beetje uitgerust, in de zon gelegen en lekker gegeten. Wat opviel, was dat we omringd waren door blanken; even vroeg ik me af of we wel in Haïti waren. De UN en mensen van allerlei projecten en bedrijven waren van de partij om ook van een rustig dagje aan de zee te genieten. Na deze ontspanning was het weer “werkentijd”.

Afgaande op de eerste theoretische les, besloten we om tijdens de wekelijkse bespreking met de leerkracht, mèt Jocelyn, een aantal zaken te bespreken. We wilden hem zeker bevestigen in de manier waarop hij de lessen had gegeven. Tegelijk wilden we hem een aantal tips meegeven hoe hij de les anders kon aanpakken zodat de leerlingen minder hun aandacht verliezen en een aantal tips i.v.m. straffen en belonen. Al snel nam hij zelf de draad mee op en begon hij mee na te denken hoe we dit praktisch in de klas konden realiseren. Dat getuigt volgens mij van een inzet die ik steeds apprecieer.

De week erna geloofden we inderdaad vooruitgang te zien. We moeten wel realist zijn: we kunnen niet alles in één keer veranderen, het zal dus nog wel wat tijd vragen (maar ik ben hier ook nog drie maanden, dus nog tijd voldoende!). De tweede theoretische les, voorspellen, verliep vlotter. Hier leerden de leerlingen dat ze op basis van de titel en de prenten kunnen voorspellen hoe een verhaal of tekst zal verlopen. Ook dit kan hen later helpen om de tekst beter te begrijpen. We hadden de leerkracht onder andere als tip gegeven om de banken iets verder uit elkaar te zetten en de leerlingen te verplichten met twee naast elkaar te zitten (i.p.v. met 3 of soms met 4 op één bank). Deze verandering op zich bracht al veel op. Ze zaten daarbij ook nog eens naast hun peer tutoringmaatje en dus niet hun beste vriendje in de klas; weer een reden minder om te babbelen. Ook de tweede les peer tutoring was een grote sprong vooruit. De leerlingen worden gewoon aan het systeem, al zie je dat sommigen toch nog veel vragen hebben op welke manier ze nu eigenlijk moeten samenwerken of het onwennig vinden om te babbelen/te overleggen met iemand die ze eigenlijk niet zo goed kennen. Inhoudelijk is er ook vooruitgang: de antwoorden op de opdrachten beginnen meer gestructureerd te worden en krijgen meer zin. Ik ging met een zeer tevreden gevoel terug naar TSL: hopelijk vorderen de volgende lessen in dezelfde trend, want elke strategie wordt ook moeilijker.

Des te meer besef ik dat het peer tutoringsproject een leerproces is zowel voor mezelf als voor de leerlingen én de leerkracht. Een proces met vallen en opstaan (tonbe ak leve), met pieken en dalen. Een uitdaging die ik met veel plezier nog een tijdje aanga!